Ağzınızdan Çıkana Dikkat Edin

Çocuklar 4 yaştan sonra hayata ait kuralları öğrenmeye çok meraklı oluyorlar ve ağzınızdan çıkan çok basit bir cümleyi, dünyanın en önemli kanunlarından biri gibi görebiliyorlar.

Oğlum (5 yaş) bir gün bana sormuş, erkekler mavi kızlar pembe mi giyer diye. İnsanların bebeklerle ilgili bu renk tutumu dikkatini çekmiş olmalı. Ben de evet, başka renkler de giyerler ama özellikle bebekken erkekler mavi kızlar pembe giydiriliyor demişim biraz hatırlıyorum. Aslında buraya kadar sorun yok. Sonra bir gün kıyafet seçerken oğlum pembesi çok olan bir kız kıyafeti istediğinde, oğlum kızlar giyer pembeyi erkekler giymez. Kızlar pembe kırmızı gibi canlı renkleri giyer, çiçekli süslü kıyafetler giyer gibi bir şeyler söyledim hatırlıyorum.

Bizim oğlan bu kuralı öyle bir benimsemiş ki, şimdi neredeyse her dışarı çıkışımızda kıyafet giyerken sorun yaşıyoruz. Rengi soluk, koyu, mat ve bazen çok eski olan şeyleri giymekte ısrar ediyor. Yeni alınmış canlı sarı renkli tişörtü giymemekte ısrar ediyor hem sarı hem üstünde çiçekler var diye. Bazen sabrım çatlıyor onun giyinme töreni esnasında.

Bir de aynı kuralı kardeşine belletmiş. Kardeşi onun mavi saatini takmak istiyor. Hayır kızlar pembe ve süslü saat takar diyor. Kızım (3 yaş) geliyor bana anne bana saat al ama PEMBEEE diyor, anne bana gözlük ama PEMBEE, çünkü kızlar pembe giyer diyor.

Siz siz olun sakın benim gibi yapmayın :) Çocuğunuzu herhangi bir şeye ikna etmek için, mesela kız kıyafetini almasın diye erkekler şu renk giyer kızlar şu renk diye bir genelleme yapmayın. Zaten çocukları ikna etmek için söylenen şeyler, özellikle genellemeler hep zarar getiriyor insana o da ayrı bir konu.

Geçen gün kızımın çoğu kıyafeti kirlide olduğu için evin içinde abisinin küçük kıyafetlerini giydirdim. Lacivertli, kırmızılı tişört ve kahverengi bir şort. Ağzımdan kaçtı, neşeyle ay kızım erkek gibi oldun dedim. Ama başka bir sebepten hemen çıkarmak zorunda kaldım. Aynı gün aynı şeyleri tekrar giydirdiğimde anne erkek gibi mi oldum dedi, hayır kızım sen bir kızsın sen Zührenur’sun dedim. Zührenur gibi oldun dedim. İşin ciddiyetini anladım, benim öylesine söylediğim bir cümle yüzünden kızım o kıyafet içinde kendinin erkek olduğunu düşünecekti. Kırmızılı ve lacivertli o tişörtü her giydirdiğimde anne ben Zührenur gibi oldum diyor, ne kadar da önemsemiş! Hiç unutmuyor.

O kadar önemseyeceklerini düşünmeden söylediğimiz şeyler bazen de korkulara sebep oluyor. Çok düşünerek abartmadan ve kibarca söylemek gerekiyor. Oğlum bir gece yatmadan önce dişlerini fırçalamak istemediğinde, annecim 3 gün arka arkaya fırçalamazsak dişlerin çürümeye başlayabilir dedim. Zaten 2 dişi çürümüştü bile. Çürümek ne demek dedi. Yani dişlerinde küçük kurtların yaşaması ve dişlerini yemesi dedim. Her gece anne dişimde kurt çıkmaz değil mi diye fazla bir korku ve kaygıyla soruyor şimdi. Niye çürüme hakkında, dişlerinin yeşil olması ve kötü kokması gibi bir şeyler söylemediğime hayıflanıyorum.

Oğlum sürekli kuralları, varlıkları, ne yaparsan ne olur’u öğrenmeye çalışıyor. Cevapları verirken, genelleme yapmak, onları korkutabilecek tasvirler yapmak, aslında günün birinde olacak bir şeyi bu asla böyle olmaz deyip kestirip atmak(yani çocuğu önyargı sahibi yapmak), hem kendinize iş çıkarmak hem de çocuğun bir şeyler öğrenmek isteyen masum küçük aklını zor durumda bırakmak oluyor.

Düşünerek, kibarlaştırarak, çocuk dünyasından bakmaya çalışarak cevap vermek gerekiyor. Bize ve söylediklerimize ne kadar değer veriyor çocuklar, biz de onların o saf meraklarına değer vermeli, her dediğimizi doğru kabul eden güçlü güvenlerini sarsmamalıyız. Diye düşünüyorum..